Płock. Gimnazjum. Stare pocztówki.

Czapka Gimnazjum w Płocku

Zakład fotograficzny Adama Osieckiego mieścił się w Płocku przy ulicy Grodzkiej. O działalności firmy wiemy niewiele i można przyjąć, że zakład działał w latach 1900 - 1925.1

Fotografia chłopca w wieku gimnazjalisty w umundurowaniu i z charakterystycznym nakryciem głowy w tle, wykonana w tym zakładzie, skłania najpierw do określenia sytuacji szkolnictwa polskiego - w tym także płockiego, przed odzyskaniem przez Polskę niepodległości.

Zakł. fot. A. Osiecki.Gimnazjalista. Zakł. fot. A. Osiecki.Gimnazjalista. Zbliżenie.

Otóż władze rosyjskie przed 1915 rokiem "łaskawie" zgodziły się na otwieranie polskich gimnazjów na terenie Królestwa Polskiego i w takim kształcie trwały one także w wolnej Polsce. Jaki wtedy obowiązywał oficjalny ubiór uczniów gimnazjów? Można przyjąć, że krój mundurków i nakryć głowy gimnazjalistów były w miarę podobne. Ubiór gimnazjalisty z fotografii Osieckiego może służyć jako ich ilustracja.

Nieodłącznym elementem oznakowania czapki była odznaka gimnazjum - orzełek z oznakowaniem literowym i czasem dodatkowo cyframi.

Jak odczytać litery na znaczku z czapki gimnazjalisty i czy litery GM to Gimnazjum Męskie? Właśnie tak, bo nie sądzę, żeby właśnie do salonu Osieckiego w Płocku przyjechał gimnazjalista z Malborka, Muszyny, Międzylesia czy Mysłowic celem wykonania sobie fotografii właśnie w tym atelier. Co prawda mógł być to uczeń gimnazjum męskiego z jakiegokolwiek innego miasta, ale w ten sposób moglibyśmy w tych rozważaniach zabrnąć za daleko. Moim zdaniem jest to fotografia młodego płocczanina.

Płock. Gimnazjum Męskie.

Na pocztówce z opisem Płock Gimnazjum Męskie wydanej ok. 1915 roku przed gmachem Małachowianki widzimy dużą grupę chłopców jednakowo umundurowanych. Niewątpliwie są to uczniowie gimnazjum męskiego funkcjonującego w tej szkole. I do tego - co najważniejsze, mają na sobie mundurki i czapki identyczne z tymi z portretu od Osieckiego.

Wzory odznak z czapek gimnazjalistów pokazane niżej pokazują, że wzór orła - polskiego godła, wraz z rozmieszczeniem innych elementów znaczka był ujednolicony.

Gimnazjum Polskie Gimnazjum. Gimnazjum Władysława IV.

Pierwsza z literami GP może być skrótem od Gimnazjum Państwowe, albo Polskie i ta druga wersja jest bliższa prawdy. Druga najbardziej uniwersalna w zestawie to po prostu G - Gimnazjum, a GW IV w ofercie aukcji internetowej odczytano jako Gimnazjum Władysława IV.

Przedstawienie na koniec odznak na czapkach z okresu, którym się zajmujemy utwierdza w przekonaniu, że nasza płocka odznaka, niezależnie od tego czy litery w znaku stanowiły skrót od Gimnazjum Męskie lub Gimnazjum Miejskie, dotyczy gimnazjum płockiego. (LB, listopad 2019)

1  Informator wystawy: Dawne płockie fotografie w zbiorach Muzeum Mazowieckiego w Płocku

< poprzedni artykułkolejny artykuł >

do góry

 

Liczba wejść:

Pocztówki Płockie. Wszelkie prawa zastrzeżone.