Stare fotografie pocztówkowe. Dawni fotografowie widoków z pocztówek.

Fotograf Domb

Nieoceniona Maria Macieszyna w swoim pamiętniku opisuje szereg wydarzeń w Płocku w 1919 roku. Fotograf Domb jest jednym ze świadków i uczestników tych zdarzeń wymienianych imiennie przez Macieszynę. W marcu fotografował ołtarze w cerkwi prawosławnej przed ich rozebraniem po decyzji władz o przeznaczeniu świątyni na katolicki kościół garnizonowy. W dniu 1 maja 1919 roku podczas demonstracji robotniczych "Fotograf Domb oczywiście wybiegł na miasto z aparatem i robił zdjęcia,...". W lipcu w mieście odbyła się manifestacja socjalistyczno-komunistyczna przeciwko walce z bolszewikami rosyjskimi i węgierskimi. Domb pochód ten fotografował, ale policja skonfiskowała mu kliszę.1

Fotografia - manifestacja socjalistyczno-komunistyczna

W tym samym roku w dniu 9 lipca Juliusz Domb fotografował powitanie w Płocku gen. Józefa Hallera. Poniżej jedna z dwóch oryginalnych fotografii z tej uroczystości znajdujących się w kolekcji.

Powitanie gen. Józefa Hallera w Płocku

Według relacji współczesnych zakład fotograficzny początkowo miał swoją siedzibę przy ulicy Tumskiej. Od około 1925 roku zakład Domba mieścił się przy Grodzkiej 2 w lokalu po firmie fotograficznej Sylwina Przybojewskiego.

W 1928 roku zakład fotograficzny Studio mieszczący się przy pl. Kanonicznym 1 kupił od Łopalewskiego Juliusz Domb, właściciel jednego już zakładu fotograficznego w Płocku i filii w Gostyninie.2

Niewiele więcej informacji o firmie i samym Dombie przynoszą pieczęcie na jego fotografiach, chociaż uważam, że warte są dosłownego przytoczenia treści i opisu techniki wykonania z powodu swojej oryginalności. Suche tłoczone pieczęcie zawierają trzy treści z kilkoma odmianami kształtu, rozmiarów i liternictwa: Juliusz Domb Płock-Gostynin, Fotogr. Modernista Juliusz Domb Płock-Gostynin, Fot. Moderne Juliusza Domba w Płocku Filja w Gostyninie Nagr. Złotym Medalem.

W styczniu 1932 roku w Płocku odbywała Wystawa Ruchoma Prób i Wzorów Przemysłu Krajowego, na której Juliusz Domb wystawiał swoje fotografie. Informacja o złotym medalu umieszczana była na fotografiach z lat trzydziestych i może mieć związek z uzyskaniem zaszczytnej nagrody na tej wystawie.3

Część zbioru fotografii stanowi kilkanaście fotografii osób wykonanych w pracowni Juliusza Domba. Z założenia do kolekcji trafiają fotografie i portrety z cechami pocztówki i w jej rozmiarach, ale również dlatego, że fotograf wykonywał je głównie na takim materiale.

W zasadniczym zbiorze pocztówek znalazły się dwie fotografie z uwagi na ich widokowy charakter. Pierwsza to widok kościoła mariawickiego od strony Wisły w okresie świetności nadzwyczaj realistycznie oddający nastrój i powagę obiektu. Dzięki temu pocztówka jest niezwykle cenną pozycją dokumentalistyczną. W artykule nr 5 "PP" zamieściłem trzy wersje kolorystyczne pocztówki wydanej ok. 1915 roku przez M. Kowalskiego z widokiem opisanym jako Aleja za Tumem. Tu, w zimowej aurze na fotografii Juliusza Domba widzimy, że to samo miejsce można pokazać na pocztówce inaczej - uroczo i niebanalnie.

Aleja za Tumem zimą na starej pocztówce

Bez fotografii Juliusza Domba zbiór pocztówek płockich byłby znacznie uboższy i monotonny, bez specyficznego smaku artystycznego i odwagi reportażysty. Tego zapomnianego rzemieślnika-artystę zapisuję w wykazie wydawców pocztówek płockich bardzo wysoko. W ocenie i pamięci, niezależnie od listy alfabetycznej. (LB, wrzesień 2010)

1  Macieszyna, M.: Pamiętnik Płocczanki. TOnZ Oddział w Płocku. Płock, 1996

2  Ostrowska, B.: Dawne płockie fotografie w zbiorach Muzeum Mazowieckiego w Płocku. Informator. MM w Płocku, brw.

3  Wiadomości Wystawowe Wystawy Ruchomej Prób i Wzorów Przemysłu Krajowego w Płocku. 1932. Nr 1, s.8-9

< poprzedni artykułkolejny artykuł >

do góry

 

Liczba wejść:

Pocztówki Płockie. Wszelkie prawa zastrzeżone.