Obiegowe stemple pocztowe na dawnych pocztówkach. Dawni fotograficy Płocka.

Najstarsze ostemplowanie

Czasopisma filokartystyczne wydawane w Polsce w żadnym przypadku nie miały szczęścia do dłuższego zaistnienia. W 1904 roku powstało w Warszawie pierwsze polskie pismo poświęcone kolekcjonerstwu pocztówek - "Listek". Niestety, zdołało się ono utrzymać tylko do końca tegoż roku. Długo trzeba było czekać, aby wreszcie w 1995 roku na polskim rynku prasowym pojawiły się dwa kwartalniki dla filokartystów. Wydawany w Oświęcimiu "Świat Pocztówek" zakończył jednak swój żywot już w roku następnym wraz ze śmiercią wydawcy. Drugi, bez jakiegokolwiek wsparcia finansowego warszawski kwartalnik "Filokartysta", z trudem utrzymujący się na wąskim rynku kolekcjonerskim, padł ofiarą zbyt małego zainteresowania po blisko pięcioletniej działalności. Dokumentujące historię polskiej pocztówki czasopismo zamieściło w ostatnich numerach rubrykę zatytułowaną "Najstarsze ostemplowania". W trzech odcinkach, opierając się na informacjach napływających od czytelników kolekcjonerów, którzy oczywiście dokumentowali pocztówkami swoje dane o najdawniejszych stemplach pocztowych na zachowanych pocztówkach, zamieszczono datowania z około dziewięćdziesięciu miejscowości z terenów wszystkich ziem polskich. Daty podawane w tym opracowaniu zaczynają się od 1890 roku i kończą na 1908 roku.

Pytanie o najstarsze kartki pocztowe należy do fundamentalnych pytań stawianych sobie przez kolekcjonerów i zadawanych im przez zainteresowanych ich kolekcjonerskimi dokonaniami. Celem każdego kolekcjonera jest wyszukanie, zdobycie i opisanie najstarszych pocztówek w tym szczególnie z obiegowymi stemplami i datą korespondencji. Takie oznaczenia czynią pocztówkę niezależnie od rzadkości występowania na rynku rarytasem kolekcjonerskim i dodatkowo stanowią ozdobę kolekcji.

Wraz z zakończeniem działalności "Filokartysty" w naturalny sposób zabrakło profesjonalnego i ogólnie dostępnego źródła takich informacji.

Z tego też powodu w publikacji nie znalazł się zapis dotyczący Płocka, a według mojej wiedzy kartka pocztowa z widokiem Płocka znajdująca się od około dziesięciu lat w moim zbiorze posiada najstarsze ostemplowanie i korespondencję.

Płock. Kraj w obrazach Ostemplowanie pocztówki. 27 marzec 1899

W "Materiałach do bibliografii polskiej pocztówki" ich autor Jacek Jackowski pod datą 1899 rok zamieszcza informację zawartą w Kurierze Warszawskim z 22 stycznia (3 lutego) 1899 roku, która informuje o wydaniu kart pocztowych przez Konstantego Woźniaka z widokami z "Kraju w obrazach".1

Fotografię "Płock, miasto gubernialne" wykonaną przez płockiego fotografa W. Jankowskiego, zamieszczono w Zeszycie 3 obszernego wydawnictwa "Kraj w obrazach" z 1897 roku. Klisze z tego wydawnictwa będącego "zbiorem fotografii najbardziej uwagi godnych miast, okolic, zabytków starożytności i dzieł sztuki" posłużyły do wydania w niedługim czasie kart pocztowych z 12 razy zmniejszonymi obrazami. Ogólny widok Płocka wydrukowano w czarno-białej tonacji wiernie kopiując oryginalną fotografię Wacława Jankowskiego.

Omawiana pocztówka niekoniecznie jest najstarszą spośród pocztówek płockich. Równie dawne, jeżeli nie wcześniejsze, są litograficzne pocztówki drukarza i wydawcy płockiego Mojżesza Rozenfelda i kartki pocztowe Ludwika Kempnera. Użycie ich do korespondencji w późniejszym niż wyprodukowanie czasie nie przesądza o miejscu w tej klasyfikacji.

Kierując się takim założeniem zwracam się do czytelników strony "PP" z prośbą o informacje i korespondencję na temat najdawniejszych ostemplowań pocztówek płockich. Może to przyczynić się do ustalenia i być może poprawienia pozycji Płocka w tej szczególnej rywalizacji. (LB, lipiec 2010)

1  Filokartysta Nr 1 Warszawa lipiec-wrzesień 1995, s. 20, poz. 39

< poprzedni artykułkolejny artykuł >

do góry

 

Liczba wejść:

Pocztówki Płockie. Wszelkie prawa zastrzeżone.